Gazetelerin İçerikle ilgili olarak uymaları gereken asgari kurallar

Gazetelerin İçerikle ilgili olarak uymaları gereken asgari kurallar

Basın İlan Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından 5 Ekim 2016 tarihinde yayımlanan ve 29848 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan “Resmî İlân Ve Reklâmlar İle Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliği” ne göre gazetelerin içeriklerinde uymaları gereken asgari kurallar belirlenmiştir. Bu kurallara uymayan gazetelere yaptırımlar uygulanacaktır. Söz konusu Yönetmelik, 2/1/1961 tarihli ve 195 sayılı Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanunun 34, 35, 36 ve 53 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır. Gazetelere uygulanacak yaptırımlar şunlardır:

– İlk ihlâller için gazeteye yazılı uyarı yapılır.
 – İkinci ihlal halinde altmış güne kadar mahsup. (Mahsup: Gazetelerin yayınlama hakkı durdurulan dönemlere ilişkin resmî ilân kontenjanlarına isabet eden tutardaki resmî ilânın, aynı yayın yerindeki yayınlama hakkını haiz diğer gazetelere göstergeleri nispetinde yansıtılması)

–   Yayınlama hakkının durdurulması veya sona erdirilmesi

İlgili Mevzuat

Uyarı ve kendiliğinden bildirim
MADDE 22 – (1) Bir takvim yılı içinde 29 uncu maddenin üçüncü ve dördüncü fıkrası, 39 uncu maddesi, 40 ıncı maddesi, 41 inci maddesi, 48 inci maddenin birinci ve altıncı fıkrası, 49 uncu maddesi, 71 inci maddesi ve 75 inci maddesine ilişkin meydana gelen ilk ihlâller için gazeteye yazılı uyarı yapılır ve durma kararı verilmez.
(2) Birinci fıkrada belirtilen her bir ihlâlin bir takvim yılı içinde tekerrür etmesi durumunda uygulanacak mahsup miktarı, ihlâlin giderilmiş olması kaydıyla, tespit edilen her bir ihlâl için altmış günden fazla olamaz.
(3) Yayınlama hakkının durduğunu, vaktinde ve kendiliğinden bildiren veya birinci fıkra uyarınca yazılı olarak uyarılan gazeteye, 195 sayılı Kanunun 49 uncu maddesi hükmü (Yayın durdurma) uygulanmaz.

Gazeteler, yaptırımlara maruz kalmamak için içerikle ilgili uymaları gereken kurallar nelerdir ?

1 – Gazeteler asgarî yüzölçümünün en az dörtte birinde kadrolarında gösterilen muhabirler tarafından güncel haberler ile varsa bu haberlere ait fotoğraflara yer vermek zorunludur.

2 – Gazeteler asgarî kadrolarında yazar istihdam edenlerin haftada en az bir defa yazılarına yer verilmek zorunludur.

3 – Gazeteler asgari fikir işçileri kadrosundaki kişilere ait her türlü yazı, fotoğraf, resim, karikatür ve benzerlerinin sahibi olan fikir işçisinin ismi açıkça belirtilir.

4 – Gazetelerin içerikleri güncel olmak zorundadır. Güncel içerik olarak; iç ve dış siyasî, sosyal, ekonomi, kültür, sanat, magazin ve spor konularındaki haber, köşe yazısı, makale, yorum, etüt, röportaj gibi sair yazı ile resim, fotoğraf, grafik, karikatür ve benzerlerine yer verilir. Gazetelerin en az üçte ikisinin bu içerikle doldurulması şarttır. 

5 – Gazeteler, yazı, resim, fotoğraf, grafik, karikatür ve benzerlerini iktibas edebilir. Ancak iktibasın yapıldığı her türlü yayının kaynağının adı ve tarihini belirtmek zorunludur.

6 – Gazetede yer alan iktibaslar gazete yüz ölçümünün yüzde onunu geçemez.

İlgili mevzuat:

“Resmî İlân Ve Reklâmlar İle Bunları Yayınlayacak Süreli Yayınlar Yönetmeliği”

İçerik
MADDE 39….(8) Gazeteler asgarî yüzölçümünün en az dörtte birinde asgarî kadrolarında gösterilen muhabir ya da muhabirler tarafından yapılan güncel haberler ile varsa bu haberlere ait fotoğraflara ve yine asgarî kadrolarında yazar istihdam edenlerin de haftada birden az olmamak üzere bu yazar ya da yazarların yazılarına yer vermeleri zorunludur.

(9) Gazetelerin asgarî fikir işçileri kadrosundaki kişilere ait her türlü yazı, fotoğraf, resim, karikatür ve
benzerlerinin sahibi fikir işçisi açıkça belirtilir.

İKİNCİ BÖLÜM
Kurum Görev Alanındaki Yerlerde Yayınlanan
Gazetelerin Vasıflarına İlişkin Özel Hükümler

İçerik uygunluğu

MADDE 62 – (1) Gazeteler içeriklerinde güncellik ihtiva eden iç ve dış siyasî, sosyal, ekonomi, kültür, sanat, magazin ve spor konularındaki haber, köşe yazısı, makale, yorum, etüt, röportaj gibi sair yazı ile resim, fotoğraf, grafik, karikatür ve benzerlerine yer verir.

(2) Gazeteler tarafından kullanılacak olan yukarıdaki fıkrada belirtilmiş dokümanların, gazetecilik açısından özgün olması ve bir değer ifade etmesi, ayrıca, 39 uncu maddenin sekizinci fıkrasında yer alan içeriklerin dahil olduğu asgarî yüzölçümlerinin en az üçte ikisinin bu içerikle doldurulması şarttır.

İktibasta ölçü ve açıklama
MADDE 41 – (1) Gazeteler, iktibasın yapıldığı her türlü yayının kaynağının adı ve tarihini belirtmek ve kendi asgarî yüzölçümünün yüzde onunu geçmemek üzere muhtelif yazı, resim, fotoğraf, grafik, karikatür ve benzerlerini iktibas edebilir.

(2) Belirtilen usûlün dışında basılı eserlerden veya elektronik ortamdan alınarak yayınlananlar iktibas sayılmaz. İktibas sayılmayan alıntılar hakkında, alıntıların niteliklerine göre 22 veya 40 ıncı madde hükümleri uygulanır. –

İKİNCİ BÖLÜM
Kurum Görev Alanındaki Yerlerde Yayınlanan
Gazetelerin Vasıflarına İlişkin Özel Hükümler

İçerik uygunluğu

MADDE 62 – (1) Gazeteler içeriklerinde güncellik ihtiva eden iç ve dış siyasî, sosyal, ekonomi, kültür, sanat, magazin ve spor konularındaki haber, köşe yazısı, makale, yorum, etüt, röportaj gibi sair yazı ile resim, fotoğraf, grafik, karikatür ve benzerlerine yer verir.

(2) Gazeteler tarafından kullanılacak olan yukarıdaki fıkrada belirtilmiş dokümanların, gazetecilik açısından özgün olması ve bir değer ifade etmesi, ayrıca, 39 uncu maddenin sekizinci fıkrasında yer alan içeriklerin dahil olduğu asgarî yüzölçümlerinin en az üçte ikisinin bu içerikle doldurulması şarttır. 

 

____________________________________________________________________________________
Yasal Uyarı: Bu makalenin tüm hakları yazarı Av. Kâzım Üstün’e aittir.

Yukarıdaki ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak yazarının izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.

 

Yorum yapın